حسینیه اعظم زنجان
حسینیه اعظم زنجان | |
| نام | حسینیه اعظم زنجان |
|---|---|
| استان | زنجان |
| شهرستان | زنجان |
| بخش | مرکزی |
| اطلاعات بازدید | |
| امکان بازدید | دارد |
| وبگاه | http://www.haz.ir |
حسینیه اعظم زنجان یا مسجد حسینیه[۱] از مراکز سوگواری محرم شیعیان[۲] در جنوبیترین بخش شهر زنجان واقع شده است.[۳] براساس شواهد، وجود آن در دوره افشاریه قطعی و ساخت آن در دوره صفویه بسیار محتمل دانسته شده است.[۴] قدیمیترین منبعی که از «حسینیه زنجان» نام برده، کتاب «تاریخ دارالعرفان خمسه» تألیف رستمالحکما (۱۲۴۸ق) است[۵] که در آن به محله حسینیه و سکونت حاکم زنجان در دوره کریمخان زند در این محله اشاره شده است.[۶]
از آثار قدیمی موجود در حسینیه، عَلَمی فلزی با تاریخ ۱۲۲۱ق و سنگنوشتهای بر دیوار است[۷] که پایان ساخت مسجد را سال ۱۲۶۱ق ذکر میکند، هرچند به گفته اهالی، این تاریخ بیشتر به تعمیر و بازسازی بنا مربوط است.[۸] حسینیه اعظم با بیش از ۱۲ هزار متر مربع مساحت، دارای امکانات گسترده فرهنگی، مذهبی، درمانی و خدماتی شامل کتابخانه، شبستانها، دارالشفاء و صندوق قرضالحسنه است.[۹]
در وقفنامهای مربوط به صفر ۱۲۹۵ق، دو نفر به نامهای «حاج میرزا محمدتقی» و «حاج میرزابابایی» دو باب دکان را وقف حسینیه کردهاند تا با نظارت آخوند ملاعلیاصغر روضهخوان، از اول تا دوازدهم محرم برای عزاداری و احسان در «تکیه حسینیه» هزینه شود و اختیار نوع خرج با او باشد. طبق وقفنامهای دیگر مربوط به سال ۱۳۲۲ق، حسینیه در آن زمان کاربری دوگانه داشته و هم بهعنوان مدرسه و هم بهعنوان مسجد مورد استفاده قرار میگرفته است.[۱۰]
در دوره پهلوی اول فعالیتهای حسینیه با فشار حکومتی متوقف و برخی آثار آن ناپدید شد، اما پس از تبعید رضاخان با تلاش اهالی دوباره تعمیر شد و فعالیتش را از سر گرفت.[۱۱]

مراسم عزاداری ۸ محرم حسینیه اعظم زنجان با حضور صدها هزار نفر و به نام حضرت عباس(ع) برگزار میشود و بهعنوان بزرگترین تجمع عزاداران امام حسین(ع) در ایران شناخته شده است؛ این روز در زنجان «یومالابوالفضل» و «یومالعباس» نامیده میشود.[۱۳] در این مراسم، سنت ذبح دام که از سال ۱۳۲۸ش با چهار رأس آغاز شد، بهتدریج افزایش یافت و تا سال ۱۳۸۹ش به بیش از ۱۲هزار رأس رسید و پس از قربانگاه منا، یکی از بزرگترین آمارهای قربانی در جهان اسلام را به خود اختصاص داده است.[۱۴] این مراسم در سال ۱۳۸۷ش بهعنوان میراث معنوی ملی ثبت شده است.[۱۵]


در ۱۱ فروردین سال ۱۴۰۵ش حسینیه اعظم در جنگ رمضان هدف حملات آمریکا و اسرائیل قرار گرفت که منجر به آسیب دیدن ساختمان اداری، مهمانسرا، کتابخانه، صندوق قرضالحسنه، مغازههای اطراف، گنبد و منارهها شد[۱۶] و تعدادی نیز زخمی و شهید شدند.[۱۷]
پانویس
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ مظاهری، فرهنگ سوگ شیعی، ۱۳۹۵ش، ص۱۹۹-۲۰۰.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «دهمین میراث معنوی کشور»، سایت حسینیه اعظم زنجان.
- ↑ رستم الحکما، تاریخ دارالعرفان خمسه، ص۳۷.
- ↑ رستم الحکما، تاریخ دارالعرفان خمسه، ص۴۱و۴۴.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان؛ مظاهری، فرهنگ سوگ شیعی، ۱۳۹۵ش، ص۱۹۹.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «طنین یا حسین زنجانیها در یوم العباس، خبرگزاری فارس.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان.
- ↑ «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان؛ مظاهری، فرهنگ سوگ شیعی، ۱۳۹۵ش، ص۲۰۰.
- ↑ «دهمین میراث معنوی کشور»، سایت حسینیه اعظم زنجان.
- ↑ وضعیت حسینیه اعظم درپی حمله دشمن+آمار شهدا، تابناک.
- ↑ «استانداری: ۳ نفر در حمله هوایی به حسینیه اعظم زنجان به شهادت رسیدند»، انتخاب.
منابع
- «تاریخچه حسینیه اعظم زنجان»، سایت حسینیه زنجان، تاریخ بازدید: ۱۸ تیر ۱۴۰۳ش.
- رستم الحکما، محمدهاشم، تاریخ دارالعرفان خمسه، پینار، ۱۳۸۷ش.
- بررسی نقش حسینیه اعظم زنجان در ترویج دینداری این شهر.
- «طنین یا حسین زنجانیها در یوم العباس، خبرگزاری فارس.
- دهمين ميراث معنوي کشور، سایت حسینیه اعظم زنجان.
- مظاهری، محسنحسام، فرهنگ سوگ شیعی، تهران، خیمه، ۱۳۹۵ش.
پیوند به بیرون
- «کهن ترین منبع مکتوب در خصوص حسینیه اعظم زنجان بدست آمد»، خبرگزاری مهر.
- «نگاهی به مراسم عزاداری حسینیه اعظم زنجان»، خبرگزاری ابنا.